Zon en huid
Zonlicht heeft zowel positieve als negatieve kanten voor de mens. Een positieve kant is dat zonlicht zorgt voor vitamine D aanmaak, een negatieve kant is bijvoorbeeld een zonnebrandreactie. Zonlicht bevat ook ultraviolette straling (UV) en de blootstelling aan UV zorgt door de jaren heen voor veroudering van de huid, maar langdurige blootstelling tijdens het leven kan ook leiden tot huidkanker. Als de huid ouder wordt, neemt de kans op huidkanker toe. Dit zie je vooral bij mensen met een licht huidtype.

Chronisch effect van teveel UV straling
De invloed van de UV-straling door de zon of zonnebank kunnen we eigenlijk in drie groepen verdelen: huidaandoeningen die ontstaan door blootstelling aan UV straling, huidaandoeningen die erger worden onder invloed van UV straling en huidaandoeningen die kunnen verbeteren door UV straling.

3 soorten huidkanker
UV straling zie je niet en voel je niet. Deze doet wel zijn werk en kan schade aanrichten en zelfs kanker veroorzaken. De meest voorkomende vorm van huidkanker is basaalcelcarcinoom. Het ontstaat meestal op veelvuldig aan de zon blootgestelde delen van de huid. Basaalcelkanker zaait (vrijwel) nooit uit en is derhalve zelden levensbedreigend.

Een tweede vorm van huidkanker is plaveiselcelcarcinoom. In tegenstelling tot basaalcelcarcinoom is plaveiselcelcarcinoom in staat om uit te zaaien naar de rest van het lichaam. Dit gebeurt meestal pas wanneer de oorspronkelijke tumor vrij grote afmetingen heeft bereikt. Actinische- of zonne keratose wordt als een voorloper van plaveiselcelcarcinoom beschouwd. Dit is de meest voorkomende vorm van zonschade en komt het meeste voor op plekken die vaak aan de zon worden blootgesteld zoals het hoofd, gezicht, hals, armen en handen. Het zijn geen moedervlekken, maar meestal ruw aanvoelende, soms rode, jeukende of pijnlijke plekjes. Tijdige behandeling is wel nodig om ernstige littekens en huidkanker te voorkomen.

Melanoom, ook wel moedervlekkanker genoemd is de derde vorm van huidkanker en komt minder vaak voor. Een melanoom ontstaat meestal wanneer een moedervlek verandert van grootte, kleur of dikte. Het kan ook zijn dat deze gaat bloeden, jeuken of pijn doen. Een melanoom is agressiever en schadelijker dan de andere twee vormen van huidkanker, zeker als het niet op tijd wordt behandeld. Blootstelling aan zonlicht (met name vóór het twintigste jaar) is een risicofactor voor het krijgen van een melanoom. Er zijn ook aanwijzingen voor erfelijke aanleg. Lichte  huidtypen, mensen die snel verbranden, hebben een hoger risico een melanoom te ontwikkelen. Het is van groot belang een veranderende moedervlek vroegtijdig te ontdekken.

Wanneer naar de arts?
Heeft u de volgende klachten die aanhouden, dan is het raadzaam uw huid te laten controleren door een arts:

• Ruw aanvoelende plekken, soms rood; evt. last van jeuk of pijn

• Moedervlekken die veranderen van grootte, vorm of kleur

• Jeukende of bloedende plekken